Thứ Tư, 30 tháng 6, 2010

Là một

Các em có biết không, tất cả các em là một! Bất kể các em làm gì, các em đều là một trên thế giới này.

Sosaku Kobayashi



Có tiếng trẻ khóc ré buổi đêm. Tiếng vang xa, to và rõ, và rồi cũng nhỏ dần cùng với chiều tăng của dấm dứt trong lòng những đôi tai ngủ muộn. Hoặc không thể ngủ tiếp được. Lạ lùng! Thật chẳng bù cho lúc sáng trời yên ã. Ngày cứ thế, vắt dài trôi.

Nói vậy không có nghĩa là buổi sáng hẻm nhỏ vắng tanh, không người. Ngược lại là khác. Hẻm nhỏ ban ngày là thế giới của những âm thanh giàu màu sắc nhất xứ trần đời. Cứ thử nhắm mắt lại và ngừng nói chuyện, sẽ thấy ngay biết bao nhiêu là điều.

Buổi sớm chắc chắn sẽ nghe tiếng chim, tíu tít tĩu tịt luôn cả mồm. Chim hót chưa kịp mệt miệng thì đã nghe những phím đàn vang nhẹ - đều đặn và cà khửng: giống như chập chững trẻ con những bước đầu tiên, bước vào một thế giới khác. Rất khác.


Nếu cứ xét theo tuần tự thế thì sẽ đến lúc nghe tiếng xe. Đầu tiên là của bác già về thăm nhà. Rồi là cô xe ga nhà cạnh bên. Kế đến là tiếng xe ghé vào nhà cô hoa tươi (Chẳng biết làm gì, cứ đều đặn mần thế). Mặc dù nhà cô hoa tươi là một vườn bông thu nhỏ, lúc nào cũng đủ vàng xanh đỏ những màu tươi rói, nhưng sáng nào cô cũng vào chợ với bó hoa tươi đem về. Bởi vậy mới gọi là cô hoa tươi chứ!


Còn nhắm mắt hông ?

Nếu mắt nhắm đủ chặt và kiên nhẫn đủ sâu, sẽ có thể nghe thấy tiếng nhịp đồng hồ quay đều, sẽ nghe thấy râm ri tiếng người chuyện trò, gọi nhau thật rõ, tiếng trẻ con ú ớ, tiếng bước đi lẹp kẹp, tiếng đột xuất những cuộc viếng thăm bất chợt vào tận cùng góc kẹt. Và ty tỷ tỳ ty thứ loại tiếng khác nhiều ơi là nhiều nữa (nhiều đến nỗi mà có mà kể ra thì hụt cả ăn Tết).

Xóm nghèo lao động luôn ộn ã những âm thanh mà ít ai thích thú ngắm nhìn. Và nếu nằm kề một con hẻm công chức thì thật đúng điệu trái khuấy. Trái khuấy thiệt nhứt là dường như cả ngọn nắng trưa đứng thẳng, cũng như nín một hơi thở, khi Kính cận dừng xe, chân còn trên bàn đạp, mặt hớn hở gọi to:

- Mẹ ơi, con về !

Gió trời nín khe. Không khí căng cứng như tôm ươm mình trên lửa đỏ; ngộp nắng to. Thế mà lấm chấm những vệt ướt mồ hôi trên lưng áo Kính cận dường như cũng mang một gương mặt cười.


Hiển nhiên lúc này cửa sổ mở to và cô bé cũng đang nín thở ngắm nhìn. Thiệt là trái khuấy nhứt xứ trần đời mà!

Thứ Ba, 29 tháng 6, 2010

cúp điện



em biết không, em thật là cô bé ngoan

Sosaku Kobayashi





Những ngày cúp điện ban đêm thực sự là những ngày hội.


Trẻ con tha hồ chạy nhảy, và người lớn có khối thời gian ngồi đung đưa quạt giấy trên những câu chuyện trò; trong khoảng sân nhỏ giữa hai dãy bờ tường đủ màu ấy, thực sự có một lễ hội đang diễn ra. Nhất là vào dịp trăng tròn. Nhất là hôm nay. Trung thu.

Hiếm hoi mới có dịp cô bé lại ngồi bên cửa sổ vào buổi đêm; lại một đêm trăng tròn. Càng lạ lùng hơn khi bữa đêm đúng nghĩa là đêm. Ánh đèn điện sáng trưng được thay thế bằng ánh sáng tù mù của những cây đèn cầy. Những cái khung hình biết nói được thay bằng những gương mặt nửa sáng nửa tối trong chập chùng uốn éo ánh vàng. Và những cuốn tập mở được thay bằng hai cái đầu cùng châu lại bên ánh lập lòe, Nhíp mắt và tròn xoe, cười tươi !

Không khí lễ hội thực sự có màu vàng, yên bình.


Chốc chốc lại có cơn gió nhẹ thổi qua. Nhẹ thôi, nhưng cũng đủ làm dấy lên vẻ khoan khoái và ngưng nhịp đều của những chiếc quạt phe phẩy, cũng đủ khuấy lên hoảng hốt và mang vội vã cho những chúm tay khúm núm khum người cố che gió – giữ lửa. Chốc sợ sệt lại chuyển nhanh sang mừng rỡ, rồi phì cười ngay mà.

Cô bé hai tay chống cằm, nhìn thích thú không bỏ sót một gì đang diễn ra chếch trên cao cửa sổ mình. Trăng tròn dịu sáng và trong mắt cô bé chập chùng sáng ánh đèn cầy. Một một cái gì đó rất quen thuộc mơ hồ hiện ra. Giống như cái cảm giác thường bất chợt ghé thăm rồi bất chợt đi ngay trong lúc cô bé mãi chơi. Cái cảm giác êm ã như bông xốp và mượt mà như tắm trên một dòng sông. Cảm giác khi mà diễn giải ra mặt chứ nghĩa gọi tên là: hạnh phúc.

Hạnh phúc là những gì thấy rất thực. Thực như hai gương mặt bé con sáng ngời bên trên cao cao.


À mà đừng có ai dại dột hỏi tại sao Kính cận và Mặt tròn không xuống sân chơi nhá! Ai mà hỏi là đồ ngốc. Kính cận và Mặt tròn còn phải trông nhà, làm sao xuống chơi được. Đúng là ngốc như con cóc. Còn ai mà có hỏi Mẹ ở đâu thì rõ là đồ đại ngốc ! Mẹ bị giấu đi mất rồi còn đâu. Thế cũng hỏi!














Thứ Hai, 28 tháng 6, 2010

bình thường



"Đồ rằng em không biết, tôi kể chuyện ngày xưa.
Đồ rằng anh quên mất, tôi nhắc chuyện xưa này ..."

Thanh Tùng




Một buổi sáng bình thường là một buổi sáng không có gì bất thường. Ít nhất mọi sự vẫn bình thường khi mẹ vẫn là người ra khỏi nhà trước nhất, sau đó đến Kính cận đẩy xe đi học. Mặt tròn tận hồi lâu sau mới thấy cái mặt tròn. Cửa kéo ken két. Ken két, ken két và cửa kính vẫn mở toang. Như thế gọi là không có gì bất thường.


Mặt tròn học buổi chiều. Chẳng biết vì lý do gì, Mặt tròn và Kính cận lại học khác buổi, dù cùng tuổi, cùng cấp lớp và cùng cả Mẹ. Cũng chẳng biết vì lý do gì Mặt tròn lại ở cùng nhà với Kính cận và Mẹ, chỉ nhớ rằng, buổi chiều nọ, khi mẹ đi làm về và Kính cận cũng vừa dựng xe sát tường, đã thấy Mặt tròn đứng bên cửa kính mở rộng toang mỉm cười. Nụ cười tròn xoe.


Mặt tròn là con gái. Đương nhiên. Chẳng đứa con trai nào lại suốt ngày bận mỗi chiếc váy carô kẻ đỏ và kẹp tóc tém hai bên như thế. Cũng có con trai mặc váy, hay kẹp tóc, nhưng vừa mặc váy đỏ kẻ carô vừa kẹp tóc như thế thì chắc chắn chỉ có Mặt tròn. Và Mặt tròn đương nhiên chẳng dại gì làm con trai. Làm con gái thích hơn. Cô bé chắc chắn thế. Thỏa mãn với kết luận mang tính hiển nhiên đúng của mình, cô bé trở lại làm công việc mình đang dở : ngắm nhìn khoảnh trời qua khung cửa sổ gỗ màu xanh. Như thế gọi là không có gì bất thường. Bất thường là một trong những chậu xanh xanh thường ngày treo mắc lưới, bỗng xuất hiện một nụ hoa hình sao màu trắng: hoa điển vi. Chẳng biết hoa điển vi có thật đẹp như đóa hoa bốn cánh hình sao của cô bé không, nhưng mặc kệ, cô bé cứ gọi nó là điển vi. Như thế cũng chẳng có gì là bất thường cả.


Những đượm mây ục ịch lăn ngang trời, đôi ba đọt gió lung lay đóa điển vi trắng sao,
khung cửa sổ mở rộng, cô bé ngẩn ngơ …

Và như thế, ngày nhăn nheo trôi vèo nheo mắt.






Thế gọi là không có gì bất thường cả!

Chủ Nhật, 27 tháng 6, 2010

bóng bay!


"Nếu có một lý do cho việc sinh con thì đó chẳng thể nào khác ngoài thôi thúc của ước muốn cháy bỏng rằng cuộc đời này quá tươi đẹp và nó cần có một cơ hội để được tái hiện"


...




Nhà là căn hộ chung cư kiểu cũ, ở tầng trên, có lối đi chung, thang bộ chung và một hóp xép làm chỗ giữ xe chung. Nhà nằm trong kẹt, kẹt của hẻm cùng gần chợ và kẹt của hành lang chung, kẹt của phần cuối lối đi chung ấy được ngăn ngang bởi ô cửa kéo ken két: Cứ hình dung các ô cửa ngăn giữa các ô chuồng chim thú kiểng, ngăn trước dòng dòng người tò mò ngang qua trầm trồ trí trố; ngăn giữa một phần thế giới hoang dã chẳng còn được mấy phần và một phần thế giới chẳng có hoang dã lấy được một phần; ô cửa kéo ken két đúng là cũng ngăn thế giới ra làm hai phần: phần đi lại tự do và phần tự do đi lại; phần thoáng mặt chạy ngang dãy bê tông xám xù xì, tay vịn xanh lơ và cái khoảng tí tẻo sân măt trước nhà được mang mặt nạ lưới mắt cáo kín mít. Kín mít. Chẳng có tí cơ hội nào cho bất cứ kẻ nào manh nha lẻn vào. Chẳng có tí ti nào. Chắc chắn thế. Con người to thế cơ mà!


Nhà đơn giản là nhà. Có một cửa sổ bản to nhìn ra trước. Bên cạnh là cửa ra vào, cửa kính, hiếm khi đóng kín. Giống như đôi cánh cửa sổ bản to hiếm khi khép lại, nhà lúc nào cửa cũng mở toang. Cửa nào cũng mở toang, trừ ô cửa kéo ken két. Có vẻ nhiệm vụ khép lại là nhiệm vụ riêng biệt của ô cửa ken két đó rồi. An tâm là thế, an tâm mà mở cửa rộng toang. Và nhà đơn giản là nhà.


Nhà còn có nhiều thứ nữa, như là: mấy chậu cây cảnh xanh mướp lá nhưng chẳng thấy bông nào, dây thép giăng ngang mỗi dịp cuối tuần lại lủng lẳng quần áo, xe đạp dựng sát tường, đèn sáng hắt, bóng người, kính cận, mặt tròn … Còn nhiều nhiều nữa nhưng cô bé không rảnh kể . Cô bé đang bận ngắm nhìn khung cửa sổ của mình; khung cửa sổ với khoảnh trời xanh trong vắt, lúc nắng, lúc râm, lúc mây mù, lúc mưa rộp. Cô bé mân mê khoảng trời riêng mình. À hôm nay có thêm bóng bay. Bóng bay!


Bóng đâu à ?

Ngước lên trời !












Thứ Năm, 24 tháng 6, 2010

Tạm biệt




Cơn mưa sớm làm chiều thêm nhanh tắt nắng. Bữa chưa sáng, mù đã giăng mờ mờ. Những ngọn đèn vàng đứng im ỉm trong vùng trời tối đen, màu bạc. Khúc sân vắng người, tiếng nhạc vang lên rõ rành, lọt thỏm trong im vắng. Gió sông sau mưa, vì thế càng thêm phần lạnh.


Thành phố vào mùa, giấc trở mình trong tiếng mưa đêm. Những buổi muộn đường về có thêm một bầu bạn, lúc rầm rì, lúc hối hả, lúc ào ạt, lúc dấm da dấm dẳng như ông cụ tuổi già đau thận gặp bữa nóng người lỡ uống nước nhiều. Trời mưa, người càng ít lý do ra đường mở cửa. Hai ngọn đèn chung cũng ngưng sáng. Hẻm vắng người, vắng thêm ánh đèn, vắng càng thêm vắng.


Sáng chủ nhật bình yên hơn lá. Không nấu cơm, không đồ ăn, không dọn dẹp, không cả mở cửa, ung dung với thong thả nằm bên nhau trên chiếc mền xanh làm tấm trải, giấc ngủ cố không rời mắt. May mắn là không rời được khá lâu.


Hoa sữa đã lại vào mùa trắng muốt cành. Mùi (lả lơi) thoang thoảng đến cháy nồng. Nhất là những buổi mưa đêm, lạnh buốt hoa sữa làm run rẩy (mụ mị) đầu óc - ngạt thở. Một năm thế là lại quay tròn, người bớt thêm tuổi sống và kỷ niệm thêm tuổi nhớ. Và tháng ngày lại sụt sịt vào đông.


Người chào tuổi già bằng những cái nheo mắt chau mày : cố ngoái lại quá khứ phía sau hay chăm chú vào những tuổi còn xanh phía trước. Con cái trở thành mối truân chuyên lớn hơn bao giờ hết. Cuộc sống bôn ba mấy cũng quay lại giá trị nền tảng ban đầu : gia đình. Và người nổi loạn mấy cũng đến lúc thèm muốn hai chữ ấm êm, nếu còn muốn ở lại với đời.

Rốt cuộc, khi tỉnh dậy mình thấy buồn cười vì trong mơ mình cố gắng chiến đấu và sống còn nhưng lại chẳng biết chiến đấu và sống còn vì cái gì - khi mọi người xung quanh đã chết hết. - STB


Đúng là cuộc đời khó sống, khi cuộc sống, trong mắt, chẳng còn tí mùi đời. Khó sống thật.


12.10.08













*tới giờ thì chả thể nhớ tạm biệt cái rì.

Thứ Tư, 23 tháng 6, 2010

lại một trường hợp đạo văn hay là đem hong khô tuổi trẻ của một nhà (có làm) thơ.



đây nó đây:

đâu cánh chim nào vụt bóng về qua
trên gác mái những căn phòng tầng thượng
bên ban-công những hàng cột màu xám
lũ trẻ nhìn theo những bong bóng xà phòng.



- vì sao gọi là đạo văn? vì na ná giống tứ thơ sau của Vũ:

Trên mái nhà, cao vút rừng cây
Trên rừng cây, những đám mây xô giạt
Trên ngày tháng, trên cả niềm cay đắng
Thơ tôi là mây trắng của đời tôi.

ngoài ra, trong một bài thơ khác, cũng Vũ đã có nói về những đứa trẻ thổi bong bóng xà phòng trên lan can của một căn nhà cũ; mà hình như gác mái với phòng tầng thượng cũng Vũ đã có viết(?).


- vì sao lại có chim? vì những con chim cúc-koo, chính xác là cái tổ: over the cuckoo's nest; chẳng biết vì sao tôi cứ để đầu mình trên đó?


- vì sao có đem nhà thơ hong khô tuổi trẻ? vì chính xác cái giọng điệu nhẹ nhàng như ru ấy, là lượm từ cái tứ này:

Rồi một chiều không thấy mây bay
Cô bé xanh làm rơi kẹp tóc
Từ một nơi những vì sao không mọc
Đàn kiến bò qua phần còn lại của ngày.


- tạm thời chỉ bi nhiêu vì chưa nhớ ra thêm những gì nữa; rõ ràng, hàng thật vẫn nhất!















Thứ Ba, 22 tháng 6, 2010

Cháy ngập lòng ngày trẻ của ta ơi ...

...

những yêu thương hẹn hò chưa kịp mở
như phong thư bao năm đượm nắng mới
cháy ngập lòng ngày trẻ của ta ơi!


Đây thành phố trong sương ngập nắng
của thời trẻ - tuổi ngập lòng những yêu
mùi gió quyện cùng ngập hương se sẽ
và ấm lòng những bất tận thanh âm


Nghe trong tiếng mưa rơi ấm đất
cỏ cây oằn mình, đất vỡ mầm yêu
những mầm sống vươn lên tăm tối
tăm tối xưa nay phủ vầy chồi xanh


biếc xanh màu của một thời tuổi ấy
đầy hừng hực trong trẻo theo nhịp căng
của sức sống căng phồng nơi lồng ngực
của nhiệt huyết bùng lên trong mắt sáng
của "đêm tối tim ta làm ngọn lửa"
cháy ngập lòng ngày trẻ của tôi ơi ...


Đồng Nai, 17/07/07